گزارش «کرمان امروز» از یک الزام مهم برای استان کرمان؛

نیاز مبرم جیرفت و بم به پروازهای مستمر!

-  برقراری پایدار پروازها در فرودگاه‌های بم و جیرفت، برای اقتصاد کشاورزی و صنعتی شرق و جنوب کرمان حیاتی است. قطع مکرر پروازها، اعتماد فعالان اقتصادی را خدشه‌دار کرده و به صادرات محصولات آسیب می‌زند. توسعه بم، جیرفت و بسیاری از شهرهای اطرافشان ضروری است، اما تداوم خدمات هوایی مهم‌تر از وعده‌های مقطعی بوده و زیرساختی اجتناب‌ناپذیر برای توسعه منطقه محسوب می‌شود و...

گزارش: مهران تجلی 

فرودگاه بم، به‌عنوان یکی از زیرساخت‌های حیاتی شرق استان کرمان، پس از یک دوره یک و نیم‌ساله تعطیلی برای بهسازی، در شهریورماه سال گذشته با آیینی رسمی بازگشایی شد و به چرخه خدمات‌دهی بازگشت. این رویداد، پایانی بر چشم‌انتظاری فعالان اقتصادی، گردشگران و مردم منطقه بود که از این فرودگاه برای تسهیل در رفت‌وآمدها بهره می‌برند. بااین‌حال، کمتر از شش ماه پس از ازسرگیری پروازها، بخش‌هایی از این فرودگاه در جریان تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل، بر اثر اصابت پرتابه دچار خسارت شد و عملیات تعمیر آن، بار دیگر امیدها را با تردید مواجه کرد.

فرماندار بم، وحدت عیدی، با اشاره به تلاش‌ها برای فعال‌سازی مجدد فرودگاه، بر نقش محرک توسعه‌ای آن در شهری صنعتی و گردشگری تأکید کرده است. به گفته وی، با پیگیری استاندار کرمان و برگزاری جلسه با معاون وزارت راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت توسعه فرودگاه‌های کشور، تفاهم‌نامه‌هایی امضا و دستورات لازم برای ترمیم صادر شده است. عملیات بازسازی از حدود ۲۵ روز پیش وارد فاز اجرایی شده و پیش‌بینی می‌شود تا شهریورماه امسال و همزمان با هفته دولت، پروازهای فرودگاه بم برقرار شود . همچنین تعمیرات سالن فرودگاه نیز با حمایت منطقه ویژه اقتصادی ارگ جدید و پیگیری‌های استاندار، به‌زودی آغاز می‌شود.

اهمیت فرودگاه بم فراتر از یک پایانه مسافری است. بم به‌عنوان قطب خودروسازی و منطقه ویژه اقتصادی، به همراه ظرفیت‌های بالای صادرات محصولات کشاورزی نظیر خرما، به یک کریدور هوایی مطمئن وابسته است. سابقه تاریخی این فرودگاه در جریان زلزله دلخراش سال ۱۳۸۲ نشان داد که این زیرساخت، چگونه با پذیرش بیش از ۴۵۴۵ پرواز امدادی در ده روز اول، نقشی کلیدی در نجات جان هزاران نفر ایفا کرد و حتی الگویی برای مدیریت بحران در سطح بین‌المللی شد. توقف یا اختلال در فعالیت این فرودگاه، نه‌تنها روند توسعه اقتصادی را با مانع مواجه می‌کند، بلکه امنیت منطقه را در شرایط اضطراری به خطر می‌اندازد .

در کنار بم، فرودگاه جیرفت در جنوب استان نیز از اهمیت حیاتی برخوردار است. این منطقه به‌عنوان قطب کشاورزی و تولیدکننده محصولات صیفی، مرکبات و خرما، برای انتقال سریع محصولات فسادپذیر به بازارهای داخلی و صادراتی، نیاز مبرم به پروازهای باری و مسافری پایدار دارد. هرچند اخیراً مصوب شده است تا تعداد پروازهای هفتگی جیرفت به چهار پرواز افزایش یابد، اما تاریخچه این فرودگاه سرشار از وعده‌های محقق‌نشده برای ایجاد «مرز هوایی» و برقراری پروازهای باری اختصاصی است .

یکی از چالش‌های اصلی جیرفت، نبود ناوگان اختصاصی برای حمل محصولات کشاورزی است و صادرکنندگان معتقدند هزینه‌های بالای حمل‌ونقل هوایی، بدون اختصاص یارانه یا تهاتر اقتصادی، برای محصولاتی مانند صیفی‌جات مقرون‌به‌صرفه نیست . با این حال، رفع موانع ایمنی و امنیتی، نظیر احداث دیوار حفاظتی به طول ۱۰ کیلومتر در این فرودگاه، نشان‌دهنده عزم جدی برای ارتقای زیرساخت‌های آن است .

سخن آخر

نکته حائز اهمیت این است که صرفِ وعده‌های مقطعی برای برقراری پرواز، پاسخگوی نیازهای راهبردی منطقه نیست. تجربه نشان داده است که قطع مکرر پروازها به دلیل بهسازی، خسارت یا مشکلات اداری، اعتماد فعالان اقتصادی و سرمایه‌گذاران را خدشه‌دار کرده و جلوه‌ای نامطلوب از بی‌ثباتی در مدیریت زیرساخت‌ها به نمایش می‌گذارد. برای جنوب و شرق کرمان، پروازها باید به‌عنوان یک خدمت مستمر و غیرقابل‌انقطاع در نظر گرفته شوند؛ چراکه کشاورزی منطقه به جابجایی سریع و برنامه‌ریزی‌شده وابسته است و هرگونه توقف، به فساد محصولات و زیان اقتصادی منجر می‌شود. پایداری پروازها، به‌ویژه در بخش باری، می‌تواند کرمان را به هاب لجستیکی جنوب شرق کشور تبدیل کند و نقش آن را در صادرات غیرنفتی پررنگ‌تر سازد .